"ศูนย์อนุรักษ์กิ้งก่าทัวทารา" (Tuatara Habitat) ส่อง 'ฟอสซิลมีชีวิต' ยุคไดโนเสาร์ ณ นิวซีแลนด์

คำว่า "Tuatara" เป็นภาษาเมารี (Māori) แปลว่า "หนามบนหลัง" ชาวเมารีถือว่าทัวทาราเป็น Taonga (ขุมทรัพย์ทางวัฒนธรรม) และเป็นผู้ปกป้องความลับแห่งธรรมชาติ ปัจจุบันทัวทาราธรรมชาติเหลืออยู่เฉพาะตามเกาะอนุรักษ์ที่ปราศจากศัตรูธรรมชาติ และใน ศูนย์อนุรักษ์เฉพาะทาง (Tuatara Habitat) ที่เปิดให้ประชาชนเข้าชมและศึกษา

ทำไมทัวทาราจึงไม่ใช่กิ้งก่าทั่วไป แม้ภายนอกจะดูคล้ายกิ้งก่า แต่ในทางวิทยาศาสตร์ ทัวทาราเป็นสมาชิกเพียงชนิดเดียวที่ยังเหลือรอดอยู่ในอันดับ Rhynchocephalia (กิ้งก่าและงูอยู่อีกอันดับหนึ่ง)

มีตาที่สาม (Parietal / Third Eye) สัมผัสแสงแดดและรังสี UV อยู่บนกระโหลกศีรษะ (เห็นชัดในลูกทัวทาราวัยอ่อน) ช่วยในการปรับนาฬิกาชีวภาพ

ชอบอากาศเย็น สัตว์เลื้อยคลานทั่วไปชอบแดดจัด แต่ทัวทาราสามารถทำกิจกรรมได้ในอุณหภูมิต่ำเพียง 5–10°C

อายุยืนยาวเกิน 100 ปี อัตราการเผาผลาญพลังงาน (Metabolism) ช้ามาก หัวใจเต้นเพียง 1 ครั้งต่อนาทียามพักผ่อน ทำให้พวกมันมีอายุขัยยืนยาวเทียบเท่าหรือมากกว่ามนุษย์

ศูนย์อนุรักษ์กิ้งก่าทัวทาราไฮไลท์ในนิวซีแลนด์

Invercargill Tuatara Enclosure (เมือง Invercargill — เกาะใต้)

ศูนย์อนุรักษ์ระดับตำนานที่เป็นบ้านของ "Henry" เจ้าทัวทาราร้อยปี (เกิดราวปี 1898) ซึ่งเคยสร้างข่าวระดับโลกด้วยการกลายเป็นพ่อพันธุ์มีลูกครั้งแรกตอนอายุ 111 ปี

Zealandia Te Māra a Tāne (เมือง Wellington — เกาะเหนือ)

เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่ากลางเมืองหลวงแบบปิดรั้วป้องกันศัตรู ที่นี่ปล่อยให้ทัวทาราอาศัยอยู่ในธรรมชาติอย่างอิสระ สามารถเดินตามเส้นทางธรรมชาติเพื่อส่องหาตัวทัวทาราที่ออกมาผึ่งแดดได้

Rainbow Springs / National Kiwi Hatchery (เมือง Rotorua — เกาะเหนือ)

ศูนย์เรียนรู้และเพาะพันธุ์สัตว์ป่าพื้นเมือง ที่มีโซนจัดแสดงทัวทาราพร้อมป้ายนิทรรศการให้ความรู้แก่เด็กๆ และนักท่องเที่ยวอย่างครบถ้วน

Pukaha National Wildlife Centre (ภูมิภาค Wairarapa)

อีกหนึ่งศูนย์อนุรักษ์สำคัญที่มีโปรแกรมเพาะพันธุ์ทัวทาราเพื่อนำกลับไปปล่อยคืนสู่เกาะธรรมชาติ

ศูนย์อนุรักษ์ทัวทาราที่ดี จะต้องจำลองสภาพแวดล้อมให้เหมือนกับเกาะธรรมชาตินอกชายฝั่ง (Offshore Islands)

การคุมอุณหภูมิและความชื้น มีทั้งโซนผึ่งแดดอบอุ่น และโพรงหิน/โพรงไม้ที่เย็นสบาย กล้องอินฟราเรดและแสงจำลอง เนื่องจากทัวทาราชอบหากินเวลากลางคืน (Nocturnal) บางแห่งจึงใช้แสงสีฟ้า/ชมพูจำลองกลางคืน เพื่อให้ผู้เข้าชมเห็นพฤติกรรมยามตื่นของพวกมัน รูรังร่วมกับนกจมูกหลอด (Sooty Shearwater) ในธรรมชาติ ทัวทารามักจะแชร์รูรังอยู่ร่วมกับนกทะเลอย่างสันติ ซึ่งในศูนย์อนุรักษ์บางแห่งก็มีการจำลองโครงสร้างรูรังแบบนี้ไว้เช่นกัน

การได้ไปเยือน ศูนย์อนุรักษ์กิ้งก่าทัวทารา (Tuatara Habitat) ในนิวซีแลนด์ ไม่ใช่แค่การไปดูสัตว์แปลกตา แต่คือการได้ "สบตากับประวัติศาสตร์โลกที่ยังมีชีวิต" และสัมผัสถึงความตั้งใจของชาวนิวซีแลนด์ในการปกป้องเผ่าพันธุ์โบราณให้อยู่คู่โลกใบนี้ต่อไป

ช่องทางติดต่อ

Tel : 02-100-1124 / 093-028-0216 /

089-445-1331 / 062-662-2699

LINE ID : @growsup

Facebook : Grows Up Inter

Email : growsupinter@gmail.com